چهارشنبه , 2 تیر 1400 - 3:19 بعد از ظهر

احراز هویت کاربران در فضای مجازی و بعد دسترسی آنلاین

 به گزارش دهه شصتی ها، پس از آنکه سردار جلالی، رئیس سازمان پدافند غیرعامل در یک برنامه تلویزیونی از قطع ‌نشدن اینترنت بین‌المللی درصورت راه‌اندازی شبکه ملی اطلاعات و همچنین ارائه طرحی با عنوان «سلسله‌مراتب دسترسی به اینترنت» سخن گفت، بعضی از کارشناسان نسبت به این طرح اظهار نگرانی کردند. آنها بر این باور بودند که این طرح می‌تواند مانع از دسترسی آزاد به اطلاعات برای آحاد جامعه ازجمله پژوهشگرانی شود که در زمره 4گروه مطرح شده از سوی دبیر شورای‌ عالی فضای مجازی، قرار ندارند. گفته می‌شود با اجرای این طرح قرار است ضمن احراز هویت افراد در فضای مجازی به گروه‌های مختلف آنچه وی‌پی‌ان قانونی نامیده می‌شود، برای دسترسی به سایت‌های فیلتر ‌شده داده شود. این طرح احتمالا برخورد سخت با وی ‌پی ‌ان‌ های کنونی را به‌دنبال خواهد داشت.

مسیر سابق
سالیان گذشته، تعدادی از سایت‌ها با موضوعات گوناگون فیلتر شدند. در جریان فیلترینگ، قطع دسترسی به شبکه‌های اجتماعی و بعضی دیگر از سایت‌ها که نیاز مطالعاتی پژوهشگران و حتی دانش‌آموزان دبیرستانی را رفع می‌کرد، موانعی برای کسب دانش و تجربه ایجاد کرد. سینا تفنگچی، کارشناس رسانه‌های نوین درباره نحوه انجام «سلسله‌مراتب دسترسی به اینترنت» می‌گوید: «این اتفاق در مسیر همان فیلترینگ هوشمند است که سال‌های پیش، از سوی برخی مسئولان مطرح می‌شد که هدف آن ممانعت از دسترسی به بعضی از محتواها بود» .

2نگاه متفاوت
اگرچه بعضی از کارشناسان این اقدام را کاملا مثبت و برخی دیگر آن را مطلقا مضر ارزیابی می‌کنند، اما تفنگچی که در عین حال، استاد دانشگاه و مدرس علوم ارتباطات است، موضوع طبقه‌بندی دسترسی به اطلاعات را از 2 زاویه متفاوت می‌نگرد.
به‌ گفته او «ما باید از محتواهای تولید‌ شده صیانت کنیم و باید برای سنین مختلف(به ‌ویژه کودکان و نوجوانان) دسترسی‌های متفاوت در نظر بگیریم تا از گزند محتواهای نامناسب در امان بمانند».
این در حالی است که بر اساس گفته‌های ابوالحسن فیروزآبادی، رئیس مرکز ملی فضای مجازی که حدود یک‌ ‌ماه پیش مطرح شد؛ «با همکاری کارگروه تعیین مصادیق محتوای مجرمانه، دسترسی متفاوت به اینترنت ‌برای ۴دسته خبرنگاران، پزشکان، دانشجویان و حوزه‌های علمیه تعریف شده است». به این ترتیب بقیه مردم که جزو این گروه‌ها نیستند، باید از اینترانت استفاده کنند.
تفنگچی که استاد علوم ارتباطات دانشگاه است با انتقاد از این تقسیم‌بندی به این نکته اشاره می‌کند که «بسیاری از کسانی که نیاز به دسترسی مشروع به اطلاعات و محتوای اینترنت دارند، از این دایره خارج می‌شوند. به ‌عنوان مثال، پژوهشگران و محققانی که محصل نبوده و به نهادهای پژوهشی و دانشگاهی نیز وابسته نیستند چگونه می توانند برای مطالعات خود از اینترنت استفاده کنند؟»

ادبیات متفاوت فیلترینگ
طرح سلسله مراتب دسترسی به اینترنت نوعی فیلترینگ با ادبیات متفاوت و نوین است که این کار به ‌معنای تحدید دانش و تحدید دسترسی‌ها خواهد بود.
تفنگچی با اشاره به اثرات سوء این اقدام بر این باور است که «در صورتی که این اتفاق بیفتد شاهد دلالی‌های نوین خواهیم بود. چراکه پژوهشگر مستقلی که نیاز به دسترسی به اطلاعات دارد، باید از کد ملی یک فرد مجاز(گروه اعلام‌شده) استفاده کند یا به‌دنبال راه‌های متفاوت برای دور‌زدن این محدودیت بگردد». به‌ گفته او «این طرح به پیشرفت دانش در کشور کمک نمی‌کند و مردم را به سمت یک جامعه محدود هدایت می‌کند».
تفنگچی با اشاره به محدودیت کنونی و فیلترینگی که در شرایط فعلی در حال اعمال است، بیان می کند که هم اکنون سایت هایی وجود دارند که به لحاظ محتوا از اطلاعات معمولی یا مناسب برای پژوهش برخوردارند ولی با این حال فیلتر شده اند و دلیل قانع کننده ای برای مسدود بودن آنها وجود ندارد.

تحدید دسترسی آزاد به اطلاعات
به ‌نظر می‌رسد که با وجود تأکید مسئولان و کارشناسان به مسئله دسترسی آزاد به اطلاعات، این موضوع در کشور ما چندان محلی از اعراب ندارد. این در حالی است که تفنگچی به بیانات مقام معظم رهبری اشاره می‌کند که ایشان دسترسی آزاد به اطلاعات را به ‌معنای بسیج محتوا و تولید محتوا می‌دانند. این کارشناس رسانه ادامه می‌دهد: «در واقع دسترسی آزاد به اطلاعات به این معنی است که به جای مسدود‌ کردن شبکه‌های اجتماعی به‌ دلیل توهین صورت‌ گرفته به یک مسئول، با محتوای مناسب و غنی چنان این فضا را سیراب کرد که اثر تولید محتوای نامناسب دیده نشود. همچنین با شفافیت و اطلاع‌رسانی به‌ موقع اتفاقی بیفتد که کاربران نیاز به کانال‌های دیگر نداشته باشند» .کارشناس رسانه‌های نوین همچنین به واژه «سلسله‌ مراتبی»‌کردن اینترنت اشاره می‌کند و می‌گوید: این واژه «نظامی ‌اندیشی» و طبقه ‌بندی‌ کردن اطلاعات را در ذهن متبادر می‌کند و صرفا مانع از کسب تجربه‌های جدید می‌شود.

انتهای پیام/

درباره ی مهری درخوش

مطلب پیشنهادی

“آماده باش” بچه ها آمد

به گزارش دهه شصتی ها، کتاب «آماده باش» نوشته وِرا برازگُل با ترجمه نگار عباس‌پور …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *